Wyobraź sobie arktyczny krajobraz, gdzie lód topnieje w zastraszającym tempie, a większość zwierząt cierpi z powodu zmian klimatu. Brzmi znajomo? Ale co jeśli, wbrew wszelkim przewidywaniom, populacja jednych z najbardziej ikonicznych mieszkańców tego świata – niedźwiedzi polarnych – zaczyna prosperować? To właśnie obserwujemy na Spitsbergenie i, szczerze mówiąc, jest to jedna z najbardziej zdumiewających historii, jakie ostatnio trafiły do mojego poufnego folderu ze „dziwnymi przypadkami w naturze”. Podpowiem Ci coś – to nie jest opowieść o walce o przetrwanie, jaką sobie wyobrażasz.

Co się dzieje z niedźwiedziami polarnymi na Spitsbergenie?

Od początku lat 90. XX wieku naukowcy bacznie obserwują niedźwiedzie polarne na norweskim archipelagu Spitsbergen. Wszyscy spodziewali się zobaczyć zwierzęta walczące o każdy kęs, chudnące i słabnące w obliczu postępującego kurczenia się lądolodu. Jednak rzeczywistość okazała się zupełnie odwrotna. Niedźwiedzie nie tylko nie chudną – one wręcz tyją i mają się świetnie!

Zmiany, których nikt się nie spodziewał

Tradycyjnie białe niedźwiedzie polują na foki, wykorzystując do tego platformy lodowe. Foki dostarczają im tłustego pożywienia, które jest kluczowe dla utrzymania zapasów energii, izolacji termicznej, a u samic – do produkcji pożywnego mleka dla młodych. Badania przeprowadzone na przestrzeni lat 1992-2019, obejmujące prawie 800 niedźwiedzi, potwierdziły, że te zwierzęta na Spitsbergenie znacząco przybrały na wadze.

Jak to możliwe, skoro lód topnieje? Naukowcy sugerują, że **niedźwiedzie musiały znaleźć nowe źródła pożywienia na lądzie**. Wśród nich wymienia się m.in. renifery i morsy. Ta zdolność do adaptacji jest tym bardziej zdumiewająca, że w badanym okresie liczba dni bez lodu w regionie wzrosła o blisko 100, czyli około 4 dni rocznie.

Rola morsów w tej historii

To nie koniec niespodzianek. Od połowy XX wieku morsy w Norwegii objęte są ścisłą ochroną, dzięki czemu ich populacja znacząco wzrosła. Okazuje się, że liczniejsze stada morsów mogą stanowić łatwiejszą i bardziej obfitą zdobycz dla niedźwiedzi polarnych. Dodatkowo, topniejący lód powoduje, że foki, mając mniej miejsca, gromadzą się na pozostałych krach, co również ułatwia polowanie na nie.

„Obecnie jest znacznie więcej morsków [do polowania]” – zauważa jeden z badaczy. „Możliwe też, że niedźwiedzie stały się bardziej efektywne w polowaniu na foki.”

Gdzie tkwi haczyk?

Choć ta sytuacja brzmi jak spełnienie marzeń niedźwiedzi polarnych, eksperci ostrzegają, że jest to zjawisko krótkoterminowe. Dr John Whitman z Polar Bears International podkreśla, że nawet jeśli zwierzęta zyskują na wadze teraz, tak naprawdę sytuacja jest krucha.

Prognozy wskazują, że w dalszej perspektywie, przy coraz mniejszej ilości lodu, niedźwiedzie będą musiały pokonywać znacznie większe dystanse w poszukiwaniu pożywienia. To z kolei będzie wymagało zużycia ogromnej ilości energii, wyczerpując ich cenne zapasy tłuszczu.

Co więcej, spadek dostępności lodu negatywnie wpływa na przeżywalność młodych oraz samic w podeszłym wieku. **Ostateczny werdykt dla niedźwiedzi polarnych nadal jest jasny: bez lodu nie będą w stanie przetrwać.**

Długoterminowa perspektywa jest ponura, ale to badanie pokazuje, że **lokalne warunki mogą generować bardzo specyficzne, czasem zaskakujące obrazy**. To nie koniec świata dla niedźwiedzi na Spitsbergenie… jeszcze nie teraz.

A jak myślisz, czy te niedźwiedzie mają szansę na długoterminowe przetrwanie w takich warunkach? Podziel się swoją opinią w komentarzach!